Beyin: Frontal lob

Erdem Çolakoğlu
Frontal lob.
Okuma Süresi: 2 dakika

Frontal lob, beynin ~814 santimetreküp gri madde hacminde, ~261 santimetreküp hacimle en büyük yeri kaplayan lobdur. Beynimizin ön kısmında bulunur ve rolando yarığı ile parietal lobdan ayrılmaktadır. Bu lob, kişiliğimiz, problem çözme, düşünme ve plan yapma, konuşma, cinsellik, bilişsel yetenekler, istemli kas hareketleri gibi süreçlerin işlendiği yerdir. Yani insanlar için oldukça önemli ve bizi diğer hayvanlardan ayıran süreçlere sahiptir. Frontal lobu işlevsel olarak prefrontal korteks, premotor korteks ve birincil motor korteks olarak üçe ayırabiliriz.

Prefrontal korteks

Prefrontal korteks.
Prefrontal korteks ve alanları.
Görsel: www.sciencemag.org

Frontal lobun en büyük ve ön kısımıdır, böylece beynimizin de en ön kısmında yer alır. Bilişsel, davranışsal, duygusal süreçleri ve ek olarak yürütücü işlevleri yürütmekle sorumludur. Kendi içinde dorsolateral alan, dorsomedial alan, ventrolateral alan, ventromedial alan, orbitofrontal alan ve anterior cingulat alan olarak altıya ayrılır.

Dorsolateral alan: Beynin en son gelişen alanlarından biridir. Dikkat, işler bellek (çalışma belleği), kısa süreli bellek, ileriye dönük program yapma, olası sonuçları analiz etme, bilişsel aktivitenin ve sürekli performansın analizi, problem çözme, yeni durumlara uyum sağlama ve plan yapma gibi işlevleri vardır.
Orbitofrontal alan: Duyguları ve sosyal davranışları kontrol eder. Duygusal süreçleri düzenler, bağlama dayalı davranışları kontrol eder ve yararlı ya da zararlı davranışları tespit eder.

Premotor ve birincil motor korteks

Premotor korteks ve birincil motor alan.
Premotor korteks (yeşil-mavi) ve birincil motor alan’ın (mor) beyindeki konumu.
Görsel: www.researchgate.net

Prefrontal korteksin arkasında sırasıyla premotor korteks-birincil motor korteks şeklinde bulunurlar. Hareketlerimizi kontrol ederler ve hareket ile ilişkili beyin alanlarıyla bağlantı halindedirler.

Premotor korteks: Hareket hazırlığını ve planlamasını kontrol eder, yapılacak hareketi seçer. Geçmişte deneyimlenen ve otomatikleşen hareketleri yönetir. Ayrıca ayna nöronlar sayesinde izlemekte olduğumuz bir hareketi anlayabilir ve izlediğimiz hareket hakkında niyet atfedebiliriz. Yani hareketin geleceği hakkında tahminlerde bulunabiliriz.
Birincil motor korteks: İstemli hareketleri, premotor korteks tarafından seçilen hareketlerin gerçekleştirilmesinden ve beceri gerektiren hareketlerin hem gerçekleştirilmesinden hem öğrenilmesinden sorumludur. Hareketin yönüne hassas nöronlar sayesinde yön bilgisine sahiptir.

Kaynaklar

Altınöz, U. (2012). Frontal lob işlevleri.
http://www.turkpsikiyatri.org/blog/2012/03/31/frontal-lob-islevleri/
Salazar, A. (2017). Frontal Lobe: Areas, functions and disorders related to it.
https://blog.cognifit.com/frontal-lobe/
Paylaş

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.