İnsanlarda uyku evreleri

Erdem Çolakoğlu

İnsanlar uyuduklarında sadece tek bir çizgide uyumazlar, 4 farklı evreden geçerler ve bu evreler bir döngü oluşturur. Her evrede farklı beyin dalgaları ve vücudun gösterdiği farklı değişikler saptanmıştır. Dalgaların ölçümüne elektroensefalogram (EEG) denir. Cihazda sadece beyin dalgaları ölçülmez, göz hareketleri ve kaslardaki gerilimler de izlenir. Bu değerlendirmeler sonucunda Non-REM (NREM-1, NREM-2 ve NREM-3) evreleri ve en son REM evresi olmak üzere toplamda 4 evre saptanmıştır.

NREM-1’den REM’e ulaşmak, yaklaşık 90 dakika gibi bir zamanda gerçekleşir ve buna siklus denir. Her siklusta hafif uykuya geri dönülür. Sekiz saat uyuyan biri yaklaşık 5 siklus geçirir. Daha dinç uyanmak için 90’nın katları kadar uyumak, yani sikluslar tam tamamlandığında uyanmak, gerektiği söyleniyor. Evrelerin özellikleri ise:

NREM-1 evresi: Uyanık hal ve uyku hali arasındaki geçiş evresidir, teta dalgaları görülür. Kişi rahatlıkla uyandırılabilir ve düşme hissi (hipnagogik duyum) bu evrede görülür.


NREM-2 evresi: Hafif uykudur, dalgalarda uyku iğcikleri ve K-Kompleksi denilen ani dalgalanmalar ve yükselişler meydana gelir. Evreler arasında geçişlerde en çok zaman geçirilendir.

NREM-3 evresi: Derin uykudur, delta dalgaları görülür. Uyandırılması zordur ancak tanıdık bir sesle (örneğin çocuğunun ağlaması) uyandırılması mümkündür.

NREM evrelerinde; kalp ve solunum ritmi yavaşlamış, vücut ısısı düşmüş, kaslar gevşemiş, kan basıncı azalmış, beyin etkinliği %25-30 arasında yavaşlamıştır.

REM evresi: Açılımı Rapid Eye Movement(Hızlı Göz Hareketleri)’dir. Adından da anlaşılacağı gibi ani göz hareketleri ortaya çıkar ve 10-20 saniye sürer. Dışarıdan bakıldığında göz kapaklarından bu hareketler gözlemlenebilir. Kalp ritmi ve kan basıncı da artar. Kalp, diyafram, göz kasları, çizgisiz kaslar hariç diğer kaslarımız hareketsizdir. Beyin, uyanık olduğumuz halden daha etkindir. Bellek düzenlenir, onarım başlar. Beyne uyaranların girmesi engellenir yani beyin dış uyaranlara izole olur.

Paylaş

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Sonraki

IBM SPSS Statistics 23

IBM SPSS Statistics, işle ilgili sorunları ve araştırma sorunlarını geçici analiz, hipotez testi, jeo-uzamsal analiz ve tahmine dayalı analitik yoluyla çözmek için tasarlanmış dünyanın lider […]
IBM SPSS Statistics 23.

Bunları da beğenebilirsiniz